Xoắn buồng trứng là cấp cứu phụ khoa nguy hiểm có thể gây hoại tử buồng trứng nếu không xử trí kịp thời. Phòng khám đa khoa Pasteur chia sẻ một số thông tin về xoắn buồng trứng để các chị em nhận biết dấu hiệu sớm để bảo vệ khả năng sinh sản.

Mục lục

1. Xoắn buồng trứng là gì? Dấu hiệu, nguyên nhân và cách xử trí kịp thời

Xoắn buồng trứng là một trong những tình trạng cấp cứu phụ khoa nghiêm trọng, xảy ra khi buồng trứng hoặc phần phụ bị xoắn quanh trục dây chằng, làm gián đoạn dòng máu nuôi. Nếu không được phát hiện và can thiệp sớm, tình trạng này có thể dẫn đến hoại tử buồng trứng và ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh sản.

Xoắn buồng trứng (adnexal torsion) là hiện tượng buồng trứng, đôi khi kèm theo vòi trứng, bị xoắn lại quanh hệ thống dây chằng nâng đỡ. Theo ACOG, sự xoắn này làm giảm hoặc ngừng hoàn toàn dòng máu đến buồng trứng, gây thiếu máu cục bộ và có thể dẫn đến hoại tử nếu kéo dài.

Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến của đau bụng cấp tính ở phụ nữ và được xếp vào nhóm cấp cứu cần xử trí nhanh.

2. Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ xoắn buồng trứng

Nguyên nhân chính của xoắn buồng trứng thường liên quan đến sự hiện diện của khối bất thường tại buồng trứng. Các yếu tố nguy cơ đã được ghi nhận gồm:

Nang buồng trứng hoặc khối u buồng trứng (đặc biệt >5 cm)
U nang bì (u quái), nang xuất huyết
Kích thích buồng trứng trong hỗ trợ sinh sản
Tiền sử phẫu thuật vùng chậu
Thai kỳ (do thay đổi vị trí giải phẫu)

Theo Mayo Clinic, kích thước khối nang càng lớn thì nguy cơ xoắn càng cao. Một số yếu tố như vận động mạnh, ho hoặc thay đổi áp lực ổ bụng có thể là yếu tố khởi phát, nhưng không phải nguyên nhân trực tiếp.

3. Dấu hiệu nhận biết xoắn buồng trứng

Triệu chứng của xoắn buồng trứng thường xuất hiện đột ngột và có thể dễ nhầm với bệnh lý tiêu hóa hoặc tiết niệu. Các dấu hiệu điển hình gồm:

Đau bụng dưới dữ dội, thường lệch một bên
Cơn đau có thể liên tục hoặc từng cơn
Buồn nôn và nôn (gặp ở khoảng 50–70% trường hợp)
Đau không giảm khi dùng thuốc giảm đau thông thường
Sốt nhẹ (thường xuất hiện muộn khi có biến chứng)

Theo NHS, đau vùng chậu đột ngột kèm buồn nôn là dấu hiệu cảnh báo quan trọng cần đi khám ngay.

4. Xoắn buồng trứng có nguy hiểm không?

Xoắn buồng trứng là tình trạng nguy hiểm vì có thể gây:

Thiếu máu nuôi buồng trứng
Hoại tử buồng trứng nếu không tháo xoắn kịp thời
Nhiễm trùng, áp xe vùng chậu
Viêm phúc mạc trong trường hợp nặng

Việc chậm trễ điều trị có thể dẫn đến phải cắt bỏ buồng trứng, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, đặc biệt ở phụ nữ trẻ.

5. Chẩn đoán xoắn buồng trứng

Chẩn đoán xoắn buồng trứng dựa trên kết hợp lâm sàng và hình ảnh học. Các phương pháp thường dùng gồm:

Siêu âm Doppler: phương pháp đầu tay giúp đánh giá kích thước buồng trứng và lưu lượng máu
CT hoặc MRI: hỗ trợ trong trường hợp khó chẩn đoán
Phẫu thuật nội soi: tiêu chuẩn xác định và đồng thời điều trị

Theo ACOG, trong nhiều trường hợp, chẩn đoán xác định chỉ có thể thực hiện khi phẫu thuật.

6. Điều trị xoắn buồng trứng

Phẫu thuật là phương pháp điều trị duy nhất. Nguyên tắc quan trọng là can thiệp càng sớm càng tốt để bảo tồn buồng trứng.

Nội soi tháo xoắn: phương pháp ưu tiên, ít xâm lấn
Bảo tồn buồng trứng nếu mô còn khả năng hồi phục
Cắt buồng trứng khi đã hoại tử không thể cứu

Thời gian can thiệp có ý nghĩa quyết định. Càng xử trí sớm, khả năng bảo tồn chức năng buồng trứng càng cao.

7. Khi nào cần đi khám ngay?

Bạn cần đến cơ sở y tế ngay nếu có:

Đau bụng dưới đột ngột, dữ dội
Buồn nôn, nôn kèm đau bụng
Đau không giảm sau khi nghỉ ngơi hoặc dùng thuốc

Đây có thể là dấu hiệu của xoắn buồng trứng hoặc các cấp cứu phụ khoa khác.

8. Lời khuyên giúp phòng ngừa và phát hiện sớm

Khám phụ khoa định kỳ
Theo dõi các khối u nang buồng trứng
Tuân thủ hướng dẫn khi điều trị hiếm muộn
Không chủ quan với đau bụng bất thường

Trên đây là một số thông tin về xoắn buồng trứng, hi vọng các chị em có thể tham khảo và tìm hiểu. Ngay khi có những triệu chứng tương tự như trên, các chị em cần đến ngay cơ sở y tế uy tín để thăm khám và chẩn đoán phát hiện kịp thời.

Tài liệu tham khảo